Ở các phần trước, mẹ đã biết về nhóm đồ ngâm mặn chua ngọt, đồ ăn vặt và đồ ăn nhanh. Sang tập này, chúng ta sẽ nói tiếp về một nhóm món rất quen thuộc: phở, mì, miến, súp và cháo.
Nhìn qua, các món này có vẻ mềm, dễ ăn, dễ tiêu và nhẹ bụng. Nhưng với mẹ tiểu đường thai kỳ, đây vẫn là nhóm cần cẩn trọng vì phần sợi phở, mì, miến hoặc gạo nấu cháo đều là tinh bột. Nếu ăn một tô lớn, ít rau, ít đạm, đường huyết sau ăn rất dễ tăng cao.
1. Vì sao mẹ tiểu đường thai kỳ nên cẩn trọng với nhóm đồ nước?
1.1. Sợi phở, mì, miến vẫn là tinh bột
Nhiều mẹ nghĩ ăn phở, mì hay miến sẽ nhẹ hơn ăn cơm. Nhưng thực tế, phần sợi trong các món này vẫn là nguồn tinh bột chính.
Nếu ăn một tô nhiều sợi, lượng tinh bột nạp vào có thể tương đương hoặc thậm chí nhiều hơn một bữa cơm. Vì vậy, mẹ không nên xem đồ nước là món có thể ăn thoải mái.
1.2. Tinh bột tinh chế dễ hấp thu nhanh
Bánh phở, mì, miến thường là tinh bột tinh chế, ít chất xơ hơn so với các loại ngũ cốc nguyên hạt. Khi ăn vào, cơ thể có thể tiêu hóa và hấp thu nhanh hơn, từ đó làm đường huyết sau ăn tăng nhanh hơn.
Đặc biệt, nếu tô ăn ít rau, ít đạm nhưng nhiều sợi thì đường huyết càng dễ tăng cao.
1.3. Nước dùng thường nêm nhiều gia vị
Các món phở, mì, miến, súp hay cháo ngoài hàng thường được nêm nếm nhiều gia vị như muối, đường, hạt nêm, nước mắm hoặc bột ngọt.
Với mẹ tiểu đường thai kỳ, không chỉ đường huyết mà huyết áp và sức khỏe tim mạch cũng cần được chú ý. Vì vậy, mẹ nên hạn chế dùng nước dùng quá đậm vị hoặc uống hết nước dùng ngoài hàng.

2. Nhóm phở mẹ nên hạn chế
2.1. Phở bò tái, nạm, gầu
Phở bò là món rất quen thuộc, nhưng bánh phở vẫn là tinh bột tinh chế. Nếu tô phở có quá nhiều bánh phở, ít rau và phần thịt nhiều mỡ như nạm, gầu thì bữa ăn dễ trở nên khó kiểm soát hơn.
Với mẹ bầu, thịt tái cũng không phải lựa chọn phù hợp vì cần ưu tiên thực phẩm được nấu chín kỹ.
2.2. Phở gà
Phở gà có vẻ nhẹ hơn phở bò, nhưng phần bánh phở vẫn là tinh bột. Nếu ăn tô lớn và uống nhiều nước dùng đậm vị, đường huyết sau ăn vẫn có thể tăng cao.
Nếu ăn, mẹ nên giảm bánh phở, chọn phần thịt gà bỏ da và thêm rau nếu có.
2.3. Phở chiên
Phở chiên là món mẹ nên hạn chế hơn vì bánh phở được chiên qua dầu. Món này vừa có tinh bột, vừa có nhiều dầu mỡ, dễ làm tổng năng lượng trong bữa tăng lên.
Với mẹ tiểu đường thai kỳ, đây không phải là lựa chọn nên ăn thường xuyên.
2.4. Phở trộn
Phở trộn thường có phần nước sốt đậm vị, có thể có đường, dầu, nước mắm hoặc các loại gia vị khác. Vì vậy, dù không có nước dùng, món này vẫn có thể làm bữa ăn nhiều tinh bột và nhiều gia vị hơn mẹ nghĩ.

3. Nhóm mì, miến, súp và cháo mẹ cũng cần chú ý
3.1. Mì hoành thánh và mì Quảng
Mì hoành thánh và mì Quảng đều có phần mì là tinh bột. Ngoài ra, nước dùng hoặc nước chan thường khá đậm vị, có thể nhiều muối, dầu và gia vị.
Nếu ăn, mẹ nên giảm lượng mì, tăng rau và đạm, đồng thời không nên ăn quá thường xuyên.
3.2. Miến gà, miến xào lòng, miến trộn
Nhiều mẹ nghĩ miến trong, mỏng nên sẽ nhẹ hơn bún hoặc phở. Nhưng miến vẫn là tinh bột. Nếu ăn nhiều, đường huyết sau ăn vẫn có thể tăng.
Miến xào lòng và miến trộn còn dễ có thêm dầu mỡ, nước sốt và nội tạng, nên mẹ càng cần hạn chế.
3.3. Súp cua và cháo gà nấu nhuyễn
Súp và cháo thường mềm, dễ ăn, nhưng không có nghĩa là an toàn hơn cho đường huyết. Khi gạo hoặc tinh bột được nấu quá nhuyễn, cơ thể có thể hấp thu nhanh hơn.
Các món như súp cua, cháo gà nếu nấu nhiều bột, nhiều gạo, ít rau và ít đạm thì vẫn có thể làm đường huyết sau ăn tăng cao.

4. Nếu thèm các món này, mẹ nên ăn thế nào cho hợp lý?
4.1. Ưu tiên tự nấu ở nhà
Nếu thèm phở, mì, miến, súp hoặc cháo, mẹ nên ưu tiên tự nấu tại nhà. Khi tự nấu, mẹ có thể giảm bớt muối, đường, hạt nêm và dầu mỡ trong nước dùng.
Mẹ cũng dễ chủ động thêm rau, thêm đạm nạc và giảm lượng sợi hơn so với ăn ngoài.
4.2. Giảm lượng tinh bột trong tô
Mẹ không nhất thiết phải kiêng tuyệt đối, nhưng nên giảm phần sợi xuống. Ví dụ, ăn nửa lượng bánh phở, nửa lượng mì hoặc ít miến hơn bình thường.
Phần còn lại mẹ có thể tăng thêm rau xanh, giá, nấm, thịt nạc, cá, tôm, trứng hoặc đậu hũ để bữa ăn no hơn mà vẫn cân bằng hơn.
4.3. Có thể thử sợi gạo lứt hoặc loại nhiều chất xơ hơn
Nếu phù hợp, mẹ có thể thử thay sợi phở, mì, bún thông thường bằng sợi gạo lứt hoặc các loại sợi nhiều chất xơ hơn.
Tuy nhiên, dù là sợi gạo lứt hay loại nào khác, mẹ vẫn cần kiểm soát khẩu phần. Không nên nghĩ đổi sang loại “lành mạnh hơn” là có thể ăn thoải mái.
4.4. Theo dõi đường huyết sau ăn
Mỗi mẹ có phản ứng khác nhau. Có mẹ ăn một lượng nhỏ phở vẫn ổn, nhưng có mẹ ăn nửa tô đã tăng đường huyết cao.
Vì vậy, sau khi ăn các món này, mẹ nên đo đường huyết sau ăn theo hướng dẫn của bác sĩ để biết món nào thật sự phù hợp với cơ thể mình.

Tài liệu tham khảo
1. Thực đơn cho bà bầu bị tiểu đường thai kỳ khoa học, dinh dưỡng, Nhà thuốc Long Châu, 22/01/2025,
https://nhathuoclongchau.com.vn/bai-viet/thuc-don-cho-ba-bau-bi-tieu-duong-thai-ky-khoa-hoc-dinh-duong.html
2. 15 Món ăn cho người tiểu đường, Báo Sức khỏe và Đời sống, https://suckhoedoisong.vn/15-mon-an-cho-nguoi-tieu-duong-169102789.htm, 19/03/2018
3. Cẩm nang “Chế độ dinh dưỡng mẫu dành cho người Đái tháo đường”, Nhà xuất bản y học , Liên chi hội Đái tháo đường và Nội tiết Thành phố Hồ Chí Minh.
Nội dung trên chỉ mang tính tham khảo, không thay thế cho tư vấn y khoa. Hãy trao đổi trực tiếp với Bác sĩ để có hướng dẫn phù hợp với tình trạng sức khỏe của mỗi người! 💬

